Δευτέρα 2 Ιανουαρίου 2012

Αναζητώντας την καρδιά του Λενορμάν





Από το 8ο τεύχος της εφημερίδας μας που κυκλοφορεί
Του Θανάση Σκρουμπέλου*

Ο λόφος του Κολωνού ήταν και είναι το κέντρο αναφοράς της γειτονιάς. Όπως και για τον Πλάτωνα[Ακαδημία Πλάτωνος] ήταν τα αρχαία στις χωματερές , όπου μικροί παίζαμε μπάλα και συνυπήρχαμε δίπλα στις μαρμάρινες υδρίες και τις σαρκοφάγους χωρίς να αντιλαμβανόμαστε την βαθειά ιστορικότητα του χώρου και των ευρημάτων. Τα ζούσαμε, όμως, ήταν τμήμα της καθημερινότητας μας. Το ίδιο και στον λόφο. Ξέραμε πως στην κορυφή του, πάνω από το νταμαράκι [Σήμερα είναι θέατρο]ήταν τα μνημεία του Λενορμάν και του Μύλερ και τίποτα παραπάνω. Τα ονόματα τα διαβάζαμε πάνω στο μάρμαρο, όμως τα πως και τα γιατί δεν τα ξέραμε και δεν μας απασχολούσαν  και ήταν σα να υπήρχαν από πάντα εκεί, κομμάτι της γειτονιάς και του λόφου.

Τετάρτη 30 Νοεμβρίου 2011

« Εν Αθήναις τη 17η Μαΐου 1963»


Γράφει η Γεωργία Π. Ξάνθη

 Νους υγιής εν σώματι υγιεί.Η φωτογραφία,  στο πίσω μέρος  ,με καλλιγραφικά γράμματα θα κρατά για πάντα την ανάμνηση αυτής της ημέρας. « Εν Αθήναις τη 17η Μαΐου 1963» .Η Αναμνηστική φωτογραφία ,από την λήξη της προπόνησης των μαθητριών της πρώτης τάξης, του πιο γνωστού γυμνασίου της συνοικίας μας. Ζ΄ Γυμνάσιο Θηλέων Αθηνών της συνοικίας Κολωνού, Ακαδημία Πλάτωνος και Βοτανικού.

Κυριακή 20 Νοεμβρίου 2011

Το κρατσούτσο του ρετσινοδίαιτου



από το 7ο φύλλο της εφημερίδας μας που κυκλοφορεί
Ιστορίες για τις ιστορικές ταβέρνες της γειτονιάς: "Φανερή Κάνουλα", "Μπιραρία του Μαυρομάτη", "Σκαλούμπακας", Κοτταρού", "Μανώλιας", "Ο Αττικός" 
έργο του Νότη Ξάνθη

Tης Γεωργίας Π. Ξάνθη

έργο του Νότη Ξάνθη
Δύο θηλυκά υμνήθηκαν τόσο πολύ στην Αθήνα: Η γυναίκα και η ρετσίνα. Λέει το τραγούδι: «Ο έρωτας και το κρασί το ίδιο κάνουνε μεθύσι». Το κρασί, η ρετσίνα, η ξανθιά νύφη της Αττικής, υμνήθηκε από αξέχαστους μουσικοσυνθέτες και ποιητές και ηθοποιούς.
Ο Ορέστης Μακρής, ο ωραιότερος μεθύστακας του ελληνικού κινηματογράφου, με ασταθή βηματισμό, φτάνει στο στέκι που θα τον φιλοξενήσει για αρκετές ώρες, αφού, αν και ζαλισμένος, θέλει να γευτεί την «άριστη ποιότητα του οίνου».
Η ζέστη στην καρδιά της θύμησης των οινομαγειρείων, των κρασοπουλειών, της μπακαλοταβέρνας, μας οδηγεί σε μιαν άλλη εποχή, αυθεντική και μερακλίδικη. Ηταν πολύ φτωχά τα χρόνια τότε, φτωχή και η γειτονιά της ταβέρνας, ακόμη πιο φτωχός και ο μεζές.

Πέμπτη 3 Νοεμβρίου 2011

Το μπακάλικο του Κίκιζα στη γωνία Λένορμαν και Παλαμηδίου


 Πηγή : "Μεταξουργείο-Κολωνός: Νοσταλγία και πραγματικότητα" του Βασίλη Αγγελίδη

Το μπακάλικο του Κίκιζα ήταν γνωστό σ' όλη την Αθήνα. Βρισκόταν στη γωνία Λένορμαν και Παλαμηδίου... Ήταν το μεγαλύτερο μπακάλικο της τότε Αθήνας και λειτουργούσε από το 1925. Απασχολούσε περισσότερους από είκοσι υπαλλήλους, όταν τα μεγαλύτερα μπακάλικα της εποχής απασχολούσαν πέντε ή έξι υπαλλήλους.
Όταν δεν μπορούσαν οι Αθηναίοι να βρουν ένα είδος σε άλλα μπακάλικα το 'βρισκαν στου Κίκιζα και πάντα φρέσκο, δεδομένου ότι είχε πολλή δουλειά και τίποτα δεν έμενε στις αποθήκες για καιρό. Μία από τις στάσεις του 11 τραμ που άρχιζε από την Κολοκυνθού και τελείωνε στο τέρμα της οδού Ιπποκράτους λεγόταν στάση Κίκιζα κι αυτό διευκόλυνε τον κόσμο που ήθελε να ψωνίσει εκεί.

Πέμπτη 20 Οκτωβρίου 2011

Ελεεινή κάτασταση στο λόφο Κολωνού

Το Άστυ, αρ. φύλ. 1800, 22.11.1895: 3

ΤΑ ΓΕΡΜΑΝΙΚΑ ΦΥΛΛΑ δὲν ὑβρίζουσι μόνον τοὺς Ἕλληνας ὡς ἐν ἐπιγνώσει χρεωκόπους, ἀλλὰ καταγγέλλουσιν αὐτοὺς καὶ ὡς ἀγνώμονας καὶ ἀναλγήτους φύλακας τῶν τάφων μεγάλων ἀνδρῶν, οἵτινες ἐκλέϊσαν τὰ ἑλληνικὰ γράμματα. Ἰδού, λόγου χάριν, τίνα ἐξ Ἀθηνῶν γράφει Γερμανὸς καθηγητὴς πρὸς τὴν «Ἐφ. τῆς Κολωνίας»: «... Εἰς ὀλίγην ἀπόστασιν ἀπὸ τοῦ μικροῦ λόφου κεῖνται αἱ ἐπιτύμβιοι στῆλαι τοῦ Ὀδοφρέδου Μυλλέρου καὶ τοῦ Καρόλου Λενορμάν. Ἐν τῇ ἀττικῇ γῇ, ἧς τὴν ἱστορίαν ἠρεύνησαν ἀκαμάτως οἱ μεγάλοι οὗτοι ἀρχαιολόγοι, ἐν τῇ ἀττικῇ γῇ ἠθέλησαν νὰ κοιμηθῶσι τὸν αἰώνιον ὕπνον· ἀλλ’ αἱ νῦν Ἀθῆναι εἶνε φαύλη φύλαξ τῆς ξενίας τῶν νεκρῶν. Ἡ ἐλεεινὴ κατάστασις ἀμφοτέρων τῶν στηλῶν ἐμποιεῖ φρίκην εἰς τὸν πατοῦντα τὸ ἀθάνατον τοῦ Κολωνοῦ ἔδαφος. Οὐδὲν λέγομεν περὶ τῆς ἀκαθαρσίας αὐτῶν, διότι εἴμεθα εἰθισμένοι εἰς τὴν θέαν μνημείων, φερόντων τοὺς ὑπὸ τοῦ ἀγοραίου ὄχλου προσαφθέντας αὐτοῖς ρύπους· λέγομεν μόνον ὅτι οἱ κάτοικοι τοῦ Κολωνοῦ, δηλαδὴ οἱ συνδημόται τοῦ Σοφοκλέους , ἐξελέξαντο τοὺς στύλους τῶν μνημείων ὡς σκοπὸν τῶν περὶ τὴν λιθοβολίαν ἀσκήσεών των, ἤδη δὲ τὸ περικαλλῶς κεκοσμημένον στεφάνωμα ἀμφοτέρων τῶν μνημείων εἶνε ἄρδην κατεστραμμένον. Πρὸς τούτοις, οἱ καλοὶ κἀγαθοὶ Κολωνεῖς, ὑποπτεύσαντες ἴσως ὅτι ἐντὸς τῶν τάφων κρύπτονται θησαυροί, ἤνοιξαν εὐρεῖαν ρωγμὴν ὑπὸ τὴν στήλην τοῦ Μυλλέρου, ἐξ ἧς φαίνεται ὅλη ἡ κρηπίς. Ἂς μὴ λαλῶμεν περὶ τοῦ καθήκοντος τῆς ἑλληνικῆς κυβερνήσεως πρὸς τοὺς μεγάλους νεκρούς· ἀλλὰ τοὐλάχιστον ἡ γερμανικὴ πρεσβεία καὶ τὸ γερμανικὸν Ἰνστιτοῦτον ἠδύναντο ἐπὶ τέλους νὰ λάβωσιν ὀλίγην φροντίδα περὶ τοῦ τάφου τοῦ Μυλλέρου. Τὴν βεβήλωσιν τοῦ ἰδίου τάφου δὲν αἰσθάνεται ὁ μέγας νεκρός, ἀλλ’ ὤφειλον δὴ νὰ συναισθανθῶσιν αὐτὴν οἱ Γερμανοί».

Τετάρτη 19 Οκτωβρίου 2011

«Aσκληπιάδης Φανουύ Φαληρεύς»

Ακρόπολις, αρ. φυλ. 2151, 07.05.1888: 3
Εἰς τὸν ἐν Σεπολίοις κῆπον τῶν ἀδελφῶν Κανδάρου, ἀνεκαλύφθη ἀναθηματικὴ στήλη, ἐφ’ ἧς ὑπάρχει ἡ ἀκόλουθος ἐπιγραφὴ «Ἀσκληπιάδης Φανοῦ Φαληρεὺς».

Δοξολογία και γιορτή στο νεόδμητο Πορφήτη Δανιήλ(1912)


Τρίτη 18 Οκτωβρίου 2011

Πώς δεν έλεγαν το νερό - νεράκι στην αρχαία Αθήνα


 Η διαχείρισή του στην αρχαιότητα γινόταν με τον πλέον ορθολογικό τρόπο
 
 της Μαρίας Θέρμου, από το "Βήμα



Πώς δεν έλεγαν το νερό - νεράκι στην αρχαία Αθήνα
Αρχαία πηγάδια που ανασκάφηκαν στο κέντρο της Αθήνας στο πλαίσιο της κατασκευής του Μετρό.



Συστήματα δεξαμενών που επικοινωνούσαν μεταξύ τους με υπόγειες σήραγγες, υδραγωγεία που μετέφεραν νερό από τα γύρω βουνά, πολύ μεγάλο αριθμό πηγαδιών, κρήνες και γενικότερα υδραυλικά έργα μάστευσης και μεταφοράς των υδάτων έχει αποκαλύψει η αρχαιολογική σκαπάνη στην πόλη της Αθήνας. Στην Αρχαϊκή και την Κλασική εποχή δεν υπήρχε ελληνική πόλη χωρίς τα στοιχειώδη: υδραγωγείο, δίκτυο διανομής και κρήνη. Ειδικοί νόμοι εξάλλου όριζαν την χρήση όλων αυτών.

Χορός στην Ακαδημία Πλάτωνος (1911)


Σάββατο 8 Οκτωβρίου 2011

Σφαγείο στο μνημείο του Κολωνού

εφημερίδα "Εστία", αρ. φύλ. 4215, 29.10.1905: Φίλε κ. Διευθυντὰ τῆς «Ἑστίας»
Παρὰ τὸ ἱστορικὸν μνημεῖον τοῦ Κολωνοῦ, παρὰ τὴν Κολοκυνθοῦν, ὑπάρχει ἐρειπωμένη τις οἰκία, τὴν ὁποίαν ὁ ἐνοικιαστὴς ἔχει μεταβάλει εἰς σφαγεῖον κτηνῶν. Οὗτος κομίζων ἐν αὐτῇ πάντα τὰ ἄχρηστα ἄλογα, γαϊδούρια, κατσίκες, σκύλλους καὶ διάφορα ἄλλα ζῷα τῶν ὁποίων τὸ δέρμα χρησιμεύει εἰς τὴν βιομηχανίαν, ἀφοῦ τὰ γδάρει ῥίπτει τὰς σεσηπυίας σάρκας των εἰς τὸ πρὸ τῆς οἰκίας εὑρισκόμενον ξηροπήγαδον, τὸ ὁποῖον οὕτω γίνεται ἑστία μολύσματος. Τόση δὲ εἶνε ἡ δυσοσμία ἡ ἐκ τοῦ φρέατος τούτου, ὥστε οἱ περίοικοι ἔχουν προσβληθῇ ὑπὸ παντοίων ἀσθενειῶν.
Οἱ ξένοι περιηγηταὶ, οἱ ἐπισκεπτόμενοι τὸ ἱστορικὸν τοῦτο μνημεῖον, φεύγουν προτροπάδην, φράσσοντες διὰ μανδηλίου τὴν ῥῖνά των. Δὲν εἶνε δυνατὸν οἱ ἁρμόδιοι νὰ ἐπιστήσουν τὴν προσοχήν των ἐπὶ τοῦ ζητήματος τούτου, ὁ δὲ οἰκεῖος ἀστυνόμος νὰ μὴ περιορίζεται μόνον εἰς ἁπλῆν ἐπίπληξιν;
Πολλοὶ κάτοικοι τῆς συνοικίας Κολωνου